Thứ Ba 18/02/2020 04:17 GMT+7

Du lịch đường sông: Loạn… vì thiếu chuẩn an toàn (Bài 3)

Ngày đăng: 09/10/2012

altDu lịch đường thủy (bao gồm vận chuyển du khách, lưu trú, nhà hàng) đang mang tính tự phát và bất cập trong quản lý.

Thiếu và yếu

Theo thống kê của Cục Đường thủy nội địa và Cục Đăng kiểm (Bộ GTVT), hiện cả nước có gần 34.000 tàu thuyền, có 33.788 chiếc đã vào đăng kiểm và phần lớn tham gia chở khách, chỉ 2.112 tàu phục vụ du lịch, trong đó có lưu trú du lịch 172 chiếc, 64 nhà hàng nổi, 1.684 tàu chở khách du lịch theo tiếng... Còn nếu tính tàu chở khách qua sông, bè, thuyền gia đình thì phải hơn 100.000 chiếc. Riêng tàu lưu trú du lịch chỉ tập trung chủ yếu ở 6 địa phương: Quảng Ninh, Hải Phòng, Khánh Hòa, Cần Thơ, Thừa Thiên- Huế, Tuyên Quang và đa số đều là tàu vỏ gỗ, số tàu vỏ sắt chiếm tỷ lệ nhỏ.

Các đợt kiểm tra đột xuất về an toàn giao thông đường thủy đối với tàu thuyền đang lưu hành bằng hình thức du lịch trên cả nước đều phát hiện rất nhiều các sai sót như: Thiếu áo phao cứu sinh, áo phao cất ở nơi khó nhận biết, thiếu một số các thiết bị an toàn cho hành khách… Theo đại diện Cảng vụ đường thủy nội địa, dù đã được nhắc nhở khá nhiều, nhưng một số phương tiện giao thông thủy vẫn chưa chấp hành nghiêm chỉnh các quy định đảm bảo an toàn, công tác bảo dưỡng các thiết bị kỹ thuật chưa được chú trọng.
 nhiều tàu du lịch, thiết bị cứu hộ tối thiểu này chỉ được trang bị cho có hoặc cất ở những chỗ mà hành khách khó tiếp cận. Đơn cử như thuyền thúng ở Cửa Lò chở hàng chục khách đi câu mực đêm xa bờ cả cây số, mang theo cả bếp dầu để nướng mực nhưng không hề có phao cứu sinh. Tại Quảng Ninh, kết quả đợt tổng kiểm tra, rà soát chất lượng 135/151 tàu du lịch vừa qua cho thấy, dù 100% số tàu có giấy phép lưu trú nghỉ đêm trên Vịnh Hạ Long nhưng có 9 tàu thiếu, hỏng 108 phao áo, 5 phao bè không bảo đảm yêu cầu và 25 tàu chưa thực hiện niêm yết hướng dẫn sử dụng các trang thiết bị an toàn và thoát hiểm cho khách tại các khu vực quy định. Dẫu vậy, những con tàu này vẫn được cấp phép và "vô tư" xuất bến.

Tình trạng tàu chở khách du lịch vượt quá số ghế ngồi cũng diễn ra phổ biến. Dịp nghỉ lễ 30/4 và 1/5 vừa qua, mỗi ngày, hàng chục chuyến tàu cao tốc từ Vân Đồn đi Quan Lạn đều chở người nhiều gấp rưỡi số lượng ghế trong khoang hành khách. Vì nhu cầu lớn nên đơn vị vận chuyển đã xếp thêm ghế nhựa trên lối đi và boong tàu để phục vụ du khách. Gần 20 người được bố trí ngồi ở boong phía sau tàu nhưng cũng chỉ có 2 cái phao cứu sinh… 
Nhiều tàu chở khách du lịch tại Quảng Ninh chỉ có vài chiếc phao cứu hộ, không đủ bảo đảm an toàn cho du khách


Nhiều chuyên gia trong lĩnh vực du lịch đều cho rằng, chính sự bất cập trong quản lý những tàu thuyền du lịch trên là một trong những nguyên nhân bất an trong du lịch đường thủy. Một thực tế đang xảy ra là cách thức quản lý phương tiện thủy nội địa hoạt động du lịch mỗi địa phương một kiểu, không rõ sự phân cấp. Ví dụ như việc quản lý phương tiện ra vào bến, có nơi do cảng vụ cấp phép, có nơi do đơn vị kinh doanh bến cấp, nhiều nơi thậm chí không có cơ quan quản lý. Đó là chưa kể, công tác quản lý phương tiện, bến bãi phục vụ du lịch trên đường thủy còn chồng chéo, thiếu thống nhất, thiếu sự phối hợp giữa Trung ương và địa phương, giữa các cơ quan chức năng có liên quan. Vai trò, trách nhiệm quản lý của chính quyền địa phương còn lỏng lẻo.

Chính vì việc quản lý phương tiện du lịch đường thủy chưa thống nhất dẫn tới nhiều hành vi mất an toàn cho du khách, nhưng lại không có cơ sở để xử lý. Theo Phó cục trưởng Cục Đường thủy nội địa Việt Nam Phạm Minh Nghĩa, đến nay, Bộ Giao thông- Vận tải đã ban hành 46 văn bản liên quan đến giao thông đường thủy. Song, việc có thực hiện đúng quy định hay không lại là chuyện khác. Thậm chí, nhiều chế tài ban hành ra đã không theo kịp thực tế, không áp dụng vào thực tế được.

Tăng cường quản lý

Từ 1-1-2013, hoạt động vận tải khách du lịch bằng phương tiện thủy nội địa sẽ đi vào nền nếp, khi Bộ GTVT và Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch tới đây cùng vào cuộc để đảm bảo an toàn cho người và phương tiện.

Đặc biệt với Thông tư 22/TTLT-BGTVT-BVHTTDL sắp ra đời nhằm bảo đảm ATGT trong hoạt động vận tải khách du lịch bằng phương tiện thủy nội địa và áp dụng đối với các tổ chức, cá nhân liên quan. Trong đó quy định cụ thể đối với cảng, bến thủy nội địa kinh doanh vận tải khách du lịch và khu vực neo đậu phương tiện phải có bảng thông tin hướng dẫn cho khách du lịch về tuyến, điểm du lịch, các công trình phụ trợ đảm bảo mỹ quan vệ sinh môi trường; khu vực neo đậu phải có các phương tiện cứu hộ, cứu nạn, trang thiết bị phòng cháy, chữa cháy và các phương tiện khác đảm bảo an toàn và được cơ quan có thẩm quyền công bố giấy phép hoạt động tại khu vực neo đậu.

Làm thế nào để nâng cao chất lượng đội tàu, chất lượng phục vụ của thuyền viên cũng như bảo đảm an toàn cho hoạt động vận tải này, trên cơ sở đó các cơ quan tham mưu của Bộ GTVT và Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã đề xuất xây dựng thông tư liên tịch nhằm hoàn thiện các khâu từ đào tạo thuyền viên, người điều khiển, hạ tầng cảng bến, phương tiện để giúp cho hoạt động kinh doanh vận tải khách du lịch được an toàn.

Một điểm mới tại Thông tư này quy định đối với loại phương tiện có dịch vụ lưu trú thì phải có phòng ngủ đảm bảo chất lượng về cơ sở vật chất, trang thiết bị và dịch vụ theo quy định hiện hành; có bảng chỉ dẫn vị trí bố trí, bảng hướng dẫn sử dụng trang thiết bị cứu sinh, cứu đắm, phòng cháy, chữa cháy, bảo vệ môi trường...

Phương tiện có thiết bị theo dõi thời tiết, thông tin liên lạc; có hệ thống thông tin nội bộ từ phòng thuyền trưởng đến các khu vực dịch vụ, phòng ngủ của khách và số điện thoại của các cơ quan tìm kiếm cứu nạn...

Trên tàu phải bố trí đầy đủ định biên thuyền viên theo quy định, có sổ danh bạ thuyền viên và nhân viên phục vụ được ghi chép đầy đủ. Đối với thuyền viên người lái phương tiện đều phải được đào tạo, cấp bằng, chứng chỉ chuyên môn theo Luật Giao thông ĐTNĐ. Riêng đối với nhân viên phục vụ hoặc các thuyền viên làm thêm chức năng phục vụ thì phải có Giấy chứng nhận bồi dưỡng nghiệp vụ về du lịch do Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch cấp.

Thông tư này cũng quy định trách nhiệm của các cơ quan từ cơ quan quản lý nhà nước, chính quyền địa phương đến trách nhiệm của thuyền viên, nhân viên phục vụ và khách du lịch trong suốt hành trình hoặc khi gặp sự cố để triển khai công tác cứu hộ, cứu nạn nhằm giảm thiểu thiệt hại về người, tài sản.

Bên cạnh đó, đại diện Cục Đăng kiểm Việt Nam cho rằng, cần phải có sự phối hợp đồng bộ tối thiểu các yếu tố: Người chủ phương tiện- phương tiện; người điều khiển phương tiện và người phục vụ; người tham gia du lịch; cảng, bến, khu neo đậu; công tác cứu hộ cứu nạn và cảnh báo các “điểm đen” trên khu vực du lịch; công tác an ninh trật tự, tuần tra kiểm soát.

Thời gian tới, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch cho biết sẽ ban hành Chỉ thị về tăng cường công tác đảm bảo an toàn đối với phương tiện thủy phục vụ khách du lịch. Đồng thời phối hợp với Đoàn kiểm tra liên ngành (Cục Đường thủy nội địa, Tổng cục Du lịch, Cục Đăng kiểm, Cục Cảnh sát đường thủy…) kiểm tra, giám sát về thực trạng phương tiện, bến bãi giao thông thủy, tình hình chấp hành pháp luật của các tổ chức, cá nhân liên quan đến giao thông đường thủy phục vụ du lịch. Riêng những địa bàn trọng điểm về du lịch như vịnh Hạ Long (Quảng Ninh), Cát Bà (Hải Phòng), hồ thủy điện Hòa Bình (Hòa Bình), Khu du lịch sinh thái Tràng An (Ninh Bình), vùng ven biển Mũi Né (Bình Thuận), Nha Trang (Khánh Hòa), trên một số tuyến sông, kênh vùng đồng bằng sông Cửu Long sẽ được chú trọng kiểm tra kỹ hơn.

Đồng thời,  Bộ cũng sẽ phối hợp với Bộ Giao thông Vận tải, Bộ Công an xây dựng các tiêu chuẩn về tàu du lịch và thuyền viên phục vụ trên tàu như: Quy định độ tuổi của trưởng tàu, đặt ra các tiêu chuẩn, phục vụ viên trên tàu đều phải biết bơi để khi xảy ra sự cố không những tự biết cứu mình mà còn cứu cả khách…

TD

 

Liên kết website
Điểm đến
Lượt truy cập
Đang online : 14
Lượt truy cập: 1819830